ناپلئون یکم

ناپلئون یکم با نام کامل ناپلئون بناپارت امپراتور فرانسه (1804 تا 1815 میلادی) و پادشاه ایتالیا (1805 تا 1814 میلادی) بود. او در 15 اوت 1769 م. میلادی در شهر آژاکسیو واقع درجزیره کُرس فرانسه بدنیا آمد. خانواده او از نجیب زادگان نه چندان بلندپایه ایتالیایی بودند که در قرن شانزدهم به جزیره کرس مهاجرت کردند.

ناپلئون پس از فارغ التحصیلی از مدرسه نظامی با درجه ستوان دوم توپخانه، به ارتش پیوست. در سال 1793 م. در جریان محاصره تولون که یک شورش ضدانقلابی بود به معاونت فرماندهی توپخانه منصوب شد و با کسب پیروزی به مقام فرماندهی نیروهای ارتش فرانسه در ایتالیا رسید. او توانست تا پایان سال 1796 م. شمال ایتالیا و قسمتی از خاک اتریش را تصرف کند. طی لشکرکشی دوباره به اتریش در سال بعد توانست دولت این کشور را وادار به امضای پیمان صلح کند. طبق این پیمان بخش های بزرگی از شمال و جنوب ایتالیا به فرانسه داده شد، اما جمهوری ونیز به اتریش رسید که ناپلئون ونیز را هم فتح کرد و گنجینه های آن را به یغما برد و به 1100 سال استقلال آن پایان داد. در سال 1797 م. به جمهوری سیزالپین، در پیرامون میلان، و جمهوری لیگوریا در جنووا استقلالی نسبی داد، و استاندارانی ایتالیایی و تحت حمایت فرانسه بر آنها گماشت. سپس کد ناپلئون یا قانون مدنی فرانسه را در آنجا رواج داد؛ ایالات ثروتمند را بر آن داشت که به ایالات فقیر کمک کنند و بدین ترتیب، فرصت و امکان تعلیم و تربیت را برای عموم یکسان ساخت؛ و قول داد که به این گفته خود عمل کند : «ملت ایتالیایی من کمتر از همه ملت های اروپایی مالیات بپردازند.»

در ژانویة 1802، هیئتی مرکب از 454 نماینده از جمهوری سیزالپین در لیون گرد آمدند؛ قانون اساسی جدیدی را که به وسیلة ناپلئون تنظیم شده بود پذیرفتند؛ و پیشنهاد تالران (وزیر امور خارجه و نماینده فرانسه در کنگره وین) را، مبنی بر انتخاب ناپلئون به عنوان رئیس جمهور ایتالیای جدید قبول کردند. اما برای امپراطور فرانسه عنوان رئیس جمهور ایتالیا کمی نامتناسب بود. از این رو، در 26 مه 1805، ناپلئون در میلان تاج آهنین دیرین و قابل احترام پادشاهان لومباردیا را پذیرفت و پادشاه (شمال) ایتالیا شد.

در سال 1800 ناپلئون با عبور از آلپ اقدام به لشکرکشی مجدد به ایتالیا نمود. در این حمله سرزمین هایی که در مدت حضور وی در مصر توسط اتریش تصرف شده بود را مجدداً تصرف کرد.

در سال 1810 م. با از سر باز زدن روسیه از قانون «محاصره قاره ای» که مبنی بر تحریم کالاهای انگلیسی بود به این کشور حمله کرد و شکست خورد.بعد از این شکست و ناکامی های دیگر از جانب کشورهای دیگر، دوران افول قدرت ناپلئون آغاز شد و در نهایت به تبعید او به جزیره الب منجر گردید. هنوز یک سال از تبعیدش نگذشته بود که از آنجا فرار کرده و به فرانسه بازمیگردد و با گروهی هزار نفره از حامیانش سعی میکند تا به قدرت بازگردد.

بعد از بازگشت ناپلئون به فرانسه، کشورهایی که فرانسه را دشمن خود می دانستند، برای جنگ آماده شدند. ناپلئون نیز ارتش جدیدی جمع آوری کرد و در جنگ ها موفقیت هایی به دست آورد اما در جنگ واترلو با شکست عظیمی از سمت انگلیس مواجه شد و این بار به جزیره دورافتاده سنت هلن (اکتبر سال 1815 م.) تبعید گشت. ناپلئون شش سال بعد در سن 51 سالگی به علت سرطان روده درگذشت و علیرغم وصیتش در همان جزیره دفن گردید.

برای آشنایی بیشتر با ناپلئون بناپارت به مقاله ناپلئون یکم در کشور فرانسه مراجعه فرمایید.

نقاشی ناپلئون بناپارت (ناپلئون در حال عبور از آلپ) اثر ژاک لویی داوید